THIÊN CHÚA ĐI QUA NHỮNG PHẬN NGƯỜI | Ngày 17 tháng 12 | Mt 1,1-17
Ngày 17 tháng 12 mở đầu tuần lễ cao điểm của Mùa Vọng, khi phụng vụ mời gọi chúng ta đi sâu hơn vào mầu nhiệm Con Thiên Chúa làm người. Tin Mừng hôm nay gây ngạc nhiên khi đi vào một bản gia phả dài và có vẻ khô khan. Nhưng chính nơi bản gia phả ấy, mầu nhiệm Nhập Thể được mặc khải cách âm thầm mà sâu sắc.
1. Một Thiên Chúa không đứng ngoài lịch sử
“Đây là gia phả Đức Giêsu Kitô, con vua Đavít, con ông Ápraham.” (c.1). Từ “gia phả” trong nguyên ngữ Hy Lạp là génesis – cùng một từ được dùng cho sách Sáng Thế. Thánh Matthêu muốn nói: nơi Đức Giêsu, một cuộc “sáng tạo mới” bắt đầu, nhưng không tách rời lịch sử cũ, mà được dệt nên từ chính lịch sử ấy.
Đức Giêsu không xuất hiện như một nhân vật “từ trên trời rơi xuống”, nhưng được sinh ra trong dòng chảy rất cụ thể của thời gian, huyết thống và ký ức dân tộc. Thiên Chúa không cứu độ con người bằng cách đứng ngoài lịch sử, nhưng bằng cách bước vào lịch sử, mang lấy cả những quanh co và đổ vỡ của nó.
2. Một gia phả không hoàn hảo
Gia phả Đức Giêsu trải dài qua nhiều thế kỷ, với những trang huy hoàng xen lẫn những giai đoạn suy tàn. Và còn hơn nữa, sự xuất hiện của những phụ nữ ngoại bang, những mối quan hệ rối rắm và đầy những lỗi lầm đã phá vỡ hình ảnh một gia phả “chuẩn mực” theo tiêu chí tôn giáo Do Thái.
Điều này mặc khải một chân lý quan trọng: Thiên Chúa không chờ lịch sử phải hoàn hảo rồi mới đến. Ngài bước vào một gia phả có vết nứt và bóng tối. Ân sủng không bắt đầu từ sự hoàn hảo, mà từ chính những gì còn dang dở. Thiên Chúa cũng không đợi con người “sửa xong mọi lỗi lầm” rồi mới yêu thương, nhưng Ngài chữa lành từ bên trong chính những vùng đời sống còn lộn xộn ấy.
3. Thiên Chúa trung thành qua mọi thế hệ
Thánh Matthêu sắp xếp gia phả thành ba chặng mười bốn đời: từ Ápraham đến Đavít, từ Đavít đến thời lưu đày, và từ lưu đày đến Đức Kitô. Cách sắp xếp này mang ý nghĩa thần học hơn là nhằm sự chính xác lịch sử. Điều quan trọng ở đây là lời tuyên xưng đức tin ẩn phía sau: Thiên Chúa vẫn trung thành với lời hứa của Ngài, bất chấp những thăng trầm của lịch sử.
Dù dân nhiều lần phản bội, dù lịch sử tưởng như đi vào ngõ cụt, Thiên Chúa vẫn âm thầm dẫn dắt để kế hoạch cứu độ được hoàn tất nơi Đức Giêsu – Con vua Đavít – Đấng Mêsia được mong đợi, như các Tông đồ đã mạnh mẽ loan báo (x. Cv 2,30-36; Rm 1,3; Kh 22,16).
Lịch sử cứu độ vì thế không phải là chuỗi sự kiện ngẫu nhiên, nhưng là một hành trình được dẫn dắt bởi lòng trung tín của Thiên Chúa.
4. Mùa Vọng – đọc lại gia phả đời mình
Cuối bản gia phả tưởng chừng khô khan ấy là một Tin Mừng lớn lao: Đức Giêsu đã sinh ra bởi Đức Maria trinh nữ, và có thánh Giuse – người thuộc dòng Đavít – làm cha nuôi. Thiên Chúa đã chọn nhập thể trong một lịch sử mang đầy khiếm khuyết, để bày tỏ một tình yêu phổ quát, không loại trừ ai.
Gia phả Đức Giêsu cũng mời gọi mỗi người chúng ta đọc lại gia phả đời mình, với cả ánh sáng lẫn bóng tối. Từ nay, nhờ Đức Kitô, chúng ta không còn bị giam trong quá khứ, nhưng được ghép vào một gia phả mới. Trong Ngài, những gì hèn kém được nâng lên, những gì xấu xa được thanh tẩy, và những gì tưởng vô nghĩa lại mang giá trị cứu độ.
Xin cho Mùa Vọng này trở thành thời gian ta dám mở lòng cho Thiên Chúa bước vào lịch sử đời mình, để nơi chính những gì mong manh nhất, mầu nhiệm Giáng Sinh được bừng sáng lên, đem lại niềm an vui hy vọng cho cuộc sống hôm nay.
Lm.Thái Nguyên
Giáo Phận Cần Thơ Trang web mới Giáo Phận Cần Thơ